In de recente wetswijzigingen vallen twee grote bewegingen op: betalingen door de overheid en in de arbeidswereld worden gemoderniseerd (met minder papierstromen en meer standaard via overschrijving), terwijl enkele regels in het financieel toezicht en de basisbankdiensten worden bijgeknipt. Samen zorgen die aanpassingen voor praktische veranderingen: wie geld ontvangt van de overheid of via bepaalde regelingen, zal dat vaker rechtstreeks op rekening zien verschijnen — en wie geen rekening (kan) gebruiken, krijgt een duidelijk omschreven alternatief. Tegelijk worden afspraken over tijdskrediet en landingsbanen in specifieke sectoren verplicht toepasbaar, waardoor regels op de werkvloer voor meer mensen gelijk worden getrokken.

Overheidspensioenen: voortaan standaard via overschrijving, met circulaire cheque als vangnet

De uitbetaling van pensioenen, toelagen en renten in de overheidssector wordt duidelijker en meer ‘bankgericht’ georganiseerd. De basisregel wordt: betaling in België gebeurt via overschrijving op een persoonlijke betaalrekening. Dat betekent in de praktijk dat de overheid verwacht dat een rekeningnummer correct is doorgegeven en dat de betaling zo vlot en traceerbaar kan verlopen.

Tegelijk blijft er een uitweg voor wie niet kan meedoen met dat standaardspoor. Wie geen toegang heeft tot basisbankdiensten, kan de betaling (op verzoek) laten gebeuren via een circulaire cheque. Ook wie vroeger via postassignatie werd uitbetaald en vanaf 1 januari 2026 geen correct uniek betaalrekeningsidentificatienummer (rekeningnummer) heeft, valt automatisch terug op een circulaire cheque in plaats van de vroegere postassignatie. Er zijn wel uitzonderingen: bepaalde jaarlijkse betalingen en maandelijkse betalingen onder 50 euro vallen niet onder die automatische omschakeling.

Concreet voorbeeld: iemand die al jaren een overheidspensioen ontvangt maar nooit een correct rekeningnummer doorgaf, zal niet ‘zonder geld’ vallen door de overgang. Het systeem schakelt dan automatisch over naar een circulaire cheque. Voor veel mensen wordt het net eenvoudiger: wie wél een rekening gebruikt, krijgt zijn pensioen standaard via overschrijving, zonder extra papier of omwegen.

Voor uitbetalingen in het buitenland blijft overschrijving het uitgangspunt, maar als er geen correct rekeningnummer is, kan de betaling gebeuren via een internationaal betaalmiddel. Daarmee wordt ook de internationale uitbetaling minder afhankelijk van verouderde postmechanismen.

Meer lezen:

Tijdskrediet en landingsbanen: sectorafspraken worden verplicht toepasbaar in o.a. PC 100 en de betonindustrie

Rond tijdskrediet, loopbaanvermindering en landingsbanen wordt de rol van sectorafspraken opnieuw benadrukt: bepaalde collectieve arbeidsovereenkomsten (cao’s) worden algemeen verbindend verklaard. Dat lijkt technisch, maar het effect is heel concreet: afspraken die binnen een sector zijn gemaakt, worden verplicht toepasbaar voor alle werkgevers en werknemers die onder die sector vallen.

In de betonindustrie (PSC 106.02) gaat het om een regeling voor de periode van 1 juli 2025 tot 31 december 2025. Binnen dat kader worden rechten rond tijdskrediet met motief (zoals zorg of opleiding) en landingsbanen bevestigd, met duidelijke verwijzingen naar het bredere interprofessionele kader. Zulke afspraken bepalen bijvoorbeeld welke vormen van vermindering mogelijk zijn (voltijds, halftijds, of 1/5) en welke voorwaarden in de sector gelden.

Ook in PC 100 (het aanvullend paritair comité voor arbeiders, vaak de ‘vangnetsector’ voor ondernemingen zonder eigen specifiek paritair comité) wordt een cao rond tijdskrediet algemeen verbindend verklaard. Dat is belangrijk omdat PC 100 veel uiteenlopende bedrijven omvat: door die verplichting krijgen werknemers in heel verschillende omgevingen toch een gelijk(er) basispakket aan afspraken over tijdelijke werkvermindering.

Voor de werkvloer betekent dit vooral meer voorspelbaarheid. Werknemers weten beter welke opties realistisch zijn als ze tijdelijk minder willen werken (bijvoorbeeld voor zorg, opleiding, of een zachtere overgang richting einde loopbaan). Werkgevers krijgen dan weer een duidelijker kader om aanvragen correct en uniform te behandelen, met minder ad-hocoplossingen per bedrijf.

Meer lezen:

Loonbescherming: ‘postassignatie’ verdwijnt, ‘circulaire cheque’ komt in de plaats

In de regels rond loonbescherming wordt een term vervangen die veel zegt over de evolutie in betaalgewoonten. Waar de wet vroeger sprak over ‘postassignatie’, wordt dat nu ‘circulaire cheque’. Dat is geen puur taalkundige cosmetica: het maakt duidelijk welk alternatief men vandaag nog wél als werkbaar papieren betaalmiddel ziet wanneer een overschrijving niet kan.

De praktische impact zit vooral in situaties waarin loon of loonachtige betalingen uitzonderlijk niet via overschrijving gebeuren. Denk aan randgevallen: iemand die tijdelijk geen werkende rekening kan gebruiken, of betalingen die om specifieke redenen niet via de gebruikelijke weg lopen. Door de term te moderniseren, sluit de wet beter aan bij hoe betalingen vandaag nog in uitzonderingsmodus worden uitgevoerd.

In het dagelijks leven verandert dit niets voor wie loon gewoon op rekening krijgt. Het is eerder een ‘onderhoudswerk’ in de wetgeving: verouderde betaalvormen worden vervangen door een alternatief dat nog in de huidige betaalpraktijk past, zodat regels en realiteit niet uit elkaar groeien.

Meer lezen:

Wetboek van Economisch Recht: een bepaling geschrapt in de regels rond basisbankdiensten

In het Wetboek van Economisch Recht wordt een specifieke bepaling geschrapt binnen een artikel dat verband houdt met financiële dienstverlening en consumentenbescherming. Zulke schrappingen klinken klein, maar ze kunnen wel het ‘speelveld’ aanpassen: wat vroeger expliciet in de wet stond, wordt dan verwijderd, waardoor interpretaties, procedures of verplichtingen kunnen verschuiven.

De link met basisbankdiensten is maatschappelijk relevant. Basisbankdiensten zijn bedoeld om te vermijden dat mensen volledig uit het betalingsverkeer vallen. In dezelfde wijzigingsgolf wordt in elk geval duidelijk dat de overheid bij pensioenuitbetalingen rekening houdt met het bestaan (of ontbreken) van toegang tot basisbankdiensten: wie die toegang niet heeft, kan terugvallen op een circulaire cheque.

Voor consumenten is de kern vooral dit: de wetgever probeert tegelijk te moderniseren (meer standaard via overschrijving) én een vangnet te behouden. Het schrappen van een bepaling kan daarbij passen in een bredere hertekening: minder versnipperde uitzonderingen, meer focus op één duidelijke route met goed omschreven alternatieven. Voor financiële spelers betekent het vooral dat interne procedures en compliance-teksten regelmatig moeten worden afgestemd op de nieuwste versie van het wettelijk kader.

Meer lezen:

Toezicht op betaaldiensten: een bepaling geschrapt bij verwerkers van betalingstransacties

Ook in de wet die het toezicht regelt op verwerkers van betalingstransacties wordt een specifieke bepaling geschrapt. Dat situeert zich in het domein van betaaldiensten: partijen die betalingen verwerken (denk aan schakels in de keten tussen betaler en ontvanger) vallen onder toezichtregels die bepalen wat mag, wat moet en wat gecontroleerd wordt.

Als een onderdeel van zo’n toezichtartikel verdwijnt, kan dat verschillende betekenissen hebben: een verplichting kan zijn verplaatst naar een andere regel, overbodig zijn geworden door nieuwe Europese of nationale kaders, of niet langer passen bij de huidige marktpraktijk. Het resultaat is dat het toezichtkader wordt ‘opgeschoond’ en aangepast.

Voor het brede publiek is het effect meestal indirect. Je merkt dit niet aan de kassa of in je bankapp, maar het werkt wel op de achtergrond: toezichtregels bepalen welke spelers betrouwbaar moeten werken, hoe controles lopen en welke normen gelden. In combinatie met de andere wijzigingen — die sterk inzetten op moderne betaalmiddelen en duidelijke uitzonderingen — past dit in dezelfde trend: betalingsverkeer blijft evolueren, en de wetgeving wordt periodiek bijgesteld om mee te blijven.

Meer lezen:

Deze analyse is automatisch gegenereerd op basis van het meest recente Belgisch Staatsblad. De geselecteerde onderwerpen zijn gekozen op basis van hun verwachte impact op het dagelijks leven van Belgische burgers.

Belangrijk: Dit artikel bevat een samenvatting en interpretatie. Raadpleeg altijd de officiele teksten in het Belgisch Staatsblad voor de volledige en bindende informatie.

Gegenereerd op: 14/04/2026 om 06:49